नागपूर अग्निशामक विभागात ३५० पदांची भरती; अग्निशामक पदांसाठी १०वी उत्तीर्ण उमेदवारांना संधी | Nagpur Fire Brigade Bharti 2026

Nagpur Agnishamak Vibhag Bharti 2026

नागपूर महानगरपालिकेच्या अग्निशमन व आपत्कालीन सेवा विभागातील रिक्त पदांमुळे विभागावर मोठा ताण निर्माण झाला आहे. शहराचा वाढता विस्तार, वाढती लोकसंख्या आणि आपत्कालीन घटनांची संख्या लक्षात घेता अग्निशमन विभागात मनुष्यबळ वाढवण्याची गरज निर्माण झाली आहे. याच पार्श्वभूमीवर नागपूर महानगरपालिकेच्या अग्निशमन विभागातील ३५० पदांच्या भरतीचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

या भरतीमध्ये अग्निशामक, चालक-ऑपरेटर, उपअधिकारी आणि सहाय्यक स्टेशन अधिकारी अशा विविध तांत्रिक पदांचा समावेश असल्याची माहिती समोर आली आहे. तसेच अग्निशामक विमोचक पदासाठी थेट भरती केली जाणार असून पात्र उमेदवारांसाठी शैक्षणिक आणि शारीरिक पात्रतेचे निकष निश्चित करण्यात आले आहेत.

महत्त्वाचे म्हणजे या भरतीची जाहिरात आणि अर्ज प्रक्रिया सुरू होण्यापूर्वी उमेदवारांनी अधिकृत नियम व अंतिम जाहिरात तपासणे आवश्यक आहे.

नागपूर अग्निशामक विभाग भरती २०२६ – थोडक्यात माहिती

३५० पदांच्या भरतीचा मार्ग मोकळा

नागपूर महानगरपालिकेच्या अग्निशमन विभागात मोठ्या प्रमाणात कर्मचारी पदे रिक्त आहेत. उपलब्ध माहितीनुसार मंजूर पदांच्या तुलनेत प्रत्यक्ष कार्यरत कर्मचाऱ्यांची संख्या मोठ्या प्रमाणात कमी आहे. त्यामुळे अग्निशमन विभागातील कर्मचाऱ्यांवर अतिरिक्त कामाचा ताण येत आहे.

या पार्श्वभूमीवर राज्य शासनाने महानगरपालिकांच्या अग्निशमन संवर्गासाठी सुधारित सेवा भरती व सेवांची वर्गीकरण नियमावली, २०२६ ला मान्यता दिल्याची माहिती देण्यात आली आहे. यामुळे नागपूर महानगरपालिकेतील ३५० पदांच्या भरतीचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

या भरतीमुळे नागपूर आणि विदर्भातील अग्निशमन क्षेत्रात नोकरीची तयारी करणाऱ्या युवकांना महत्त्वाची संधी मिळण्याची शक्यता आहे.

कोणकोणती पदे भरली जाणार?

नागपूर अग्निशामक विभागातील ३५० पदांच्या भरतीमध्ये खालील पदांचा समावेश असल्याची माहिती देण्यात आली आहे.

याशिवाय सुधारित नियमावलीनुसार अग्निशामक विमोचकची गट-क पदे थेट भरतीने भरली जाणार आहेत.

अग्निशामक पदासाठी शैक्षणिक पात्रता

अग्निशामक विमोचक पदासाठी उमेदवार १०वी उत्तीर्ण असणे आवश्यक असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे. त्यासोबत संबंधित अग्निशामक प्रशिक्षण अभ्यासक्रम पूर्ण केलेला असणे आवश्यक आहे.

भरती प्रक्रियेच्या सुरुवातीला लागू असलेल्या नियमांमध्ये काही अग्निशमन प्रशिक्षण अभ्यासक्रमांना पात्रता म्हणून मान्यता होती. मात्र नंतर सुधारित सेवा प्रवेश नियम लागू झाल्यामुळे काही उमेदवारांच्या पात्रतेचा प्रश्न निर्माण झाला होता.

याच मुद्द्यावर पात्र उमेदवारांना दिलासा देण्यासाठी नियुक्तीनंतर आवश्यक अग्निशमन प्रशिक्षण पूर्ण करण्याची संधी देण्याबाबत सकारात्मक चर्चा झाल्याचेही सांगण्यात आले आहे.

चालक पदासाठी महत्त्वाची अट

अग्निशामक विभागातील जवान-नि-वाहन चालक किंवा संबंधित चालक पदासाठी वैध वाहन परवाना आवश्यक राहणार आहे. उपलब्ध माहितीनुसार नियुक्तीनंतर ठरावीक कालावधीत हलके वाहन चालवण्याचा परवाना असणे बंधनकारक राहू शकते.

अंतिम जाहिरात प्रसिद्ध झाल्यानंतर कोणत्या प्रकारचा परवाना आवश्यक आहे, परवान्याची वैधता आणि अनुभवाची अट याबाबतची माहिती उमेदवारांनी तपासावी.

शारीरिक पात्रता

अग्निशामक पदासाठी शैक्षणिक पात्रतेसोबत शारीरिक पात्रता देखील महत्त्वाची आहे. सुधारित नियमांनुसार थेट भरतीसाठी पुरुष आणि महिला उमेदवारांसाठी उंची व वजनाचे निकष देण्यात आले आहेत.

याशिवाय दृष्टीसंदर्भातही पात्रतेचे निकष लागू राहतील. उपलब्ध माहितीनुसार दृष्टी चष्म्याशिवाय ६/६ असणे आवश्यक असल्याचे नमूद आहे.

अंतिम भरती जाहिरातीत शारीरिक चाचणी, वैद्यकीय तपासणी आणि इतर आवश्यक निकष स्पष्ट केले जातील.

वयोमर्यादा किती असेल?

नागपूर अग्निशामक विभागातील थेट भरतीसाठी वयोमर्यादेचे निकषही निश्चित करण्यात आले आहेत.

आरक्षित प्रवर्गातील उमेदवारांना शासनाच्या नियमानुसार वयोमर्यादेत सवलत मिळू शकते. मात्र अंतिम वयोमर्यादा आणि वय मोजण्याची तारीख अधिकृत भरती जाहिरातीत तपासणे आवश्यक आहे.

दोन वर्षांचा परिविक्षाधीन कालावधी

थेट भरतीद्वारे नियुक्त होणाऱ्या उमेदवारांसाठी दोन वर्षांचा परिविक्षाधीन कालावधी राहणार असल्याची माहिती देण्यात आली आहे.

तसेच सध्या विभागात कार्यरत असलेल्या ज्या कर्मचाऱ्यांनी विहित अग्निशमन प्रशिक्षण पूर्ण केलेले नाही, त्यांना प्रशिक्षण पूर्ण करण्यासाठी दोन वर्षांचा कालावधी देण्यात आल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.

छोटे कुटुंब घोषणापत्र आवश्यक

शासकीय सेवेत थेट नियुक्तीच्या वेळी लागू असलेल्या नियमांनुसार उमेदवारांना छोटे कुटुंब घोषणापत्र सादर करावे लागू शकते. दोनपेक्षा जास्त अपत्ये असलेल्या उमेदवारांच्या पात्रतेवर शासनाच्या संबंधित नियमांनुसार परिणाम होऊ शकतो.

त्यामुळे अर्ज करण्यापूर्वी उमेदवारांनी अंतिम जाहिरातीमधील सर्व अटी काळजीपूर्वक वाचणे आवश्यक आहे.

भरती प्रक्रिया का रखडली होती?

नागपूर अग्निशमन विभागातील भरती प्रक्रिया काही काळ विविध प्रशासकीय आणि तांत्रिक कारणांमुळे रखडल्याचे सांगण्यात आले आहे.

भरतीच्या जाहिरातीच्या वेळी लागू असलेल्या पात्रता नियमांमध्ये काही अग्निशमन प्रशिक्षण अभ्यासक्रमांना मान्यता होती. त्यानंतर शासनाने सुधारित सेवा प्रवेश नियम लागू केले आणि पात्रतेमध्ये बदल करण्यात आला. त्यामुळे आधीच्या जाहिरातीनुसार पात्र असलेल्या काही उमेदवारांच्या पात्रतेवर प्रश्न निर्माण झाला.

या प्रश्नावर तोडगा काढण्यासाठी शासन स्तरावर चर्चा सुरू होती. नियुक्तीनंतर ठरावीक कालावधीत आवश्यक प्रशिक्षण पूर्ण करण्याची संधी देण्याबाबत सकारात्मक भूमिका घेतली गेल्याची माहिती देण्यात आली आहे.

नागपूरमध्ये अग्निशमन विभागात मनुष्यबळाची कमतरता

नागपूर शहराचा झपाट्याने विस्तार होत असून लोकसंख्येतही मोठी वाढ झाली आहे. त्यामुळे अग्निशमन आणि आपत्कालीन सेवा विभागाची जबाबदारी वाढत आहे.

उपलब्ध माहितीनुसार विभागात मंजूर पदांच्या तुलनेत प्रत्यक्ष कार्यरत कर्मचाऱ्यांची संख्या मोठ्या प्रमाणात कमी आहे. परिणामी विद्यमान कर्मचाऱ्यांना अतिरिक्त काम करावे लागत असल्याचे अधिकाऱ्यांकडून सांगण्यात आले आहे.

आगीच्या घटना, पूरस्थिती, अपघात आणि इतर आपत्कालीन परिस्थितीत अग्निशमन विभागाची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची असते. त्यामुळे रिक्त पदे भरल्यास विभागाची कार्यक्षमता वाढण्यास मदत होऊ शकते.

अर्ज प्रक्रिया कधी सुरू होणार?

नागपूर अग्निशामक विभागातील ३५० पदांची भरती प्रक्रिया सुरू करण्याचा मार्ग मोकळा झाल्याची माहिती आहे. मात्र अर्ज सुरू होण्याची निश्चित तारीख, अर्जाची लिंक, परीक्षा शुल्क आणि अंतिम अर्ज तारीख याबाबत अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध होणे आवश्यक आहे.

उमेदवारांनी जाहिरात प्रसिद्ध झाल्यानंतरच अर्ज प्रक्रियेची अंतिम माहिती तपासावी.

उमेदवारांनी कोणती तयारी करावी?

अग्निशामक पदासाठी इच्छुक उमेदवारांनी आत्तापासूनच शैक्षणिक कागदपत्रे, ओळखपत्र, रहिवासी प्रमाणपत्र, जात प्रमाणपत्र आणि इतर आवश्यक कागदपत्रे तयार ठेवावीत.

यासोबतच शारीरिक पात्रता महत्त्वाची असल्याने धावणे, शारीरिक क्षमता आणि आवश्यक फिटनेस यावर नियमित लक्ष देणे फायदेशीर ठरू शकते. लेखी परीक्षा असल्यास त्यासाठीही संबंधित अभ्यासक्रम आणि मागील प्रश्नपत्रिकांचा सराव करणे आवश्यक आहे.

महत्त्वाच्या सूचना

नागपूर अग्निशामक विभाग भरती २०२६ संदर्भातील सध्या उपलब्ध माहितीच्या आधारे उमेदवारांनी तयारी सुरू ठेवावी. मात्र पदसंख्या, पात्रता, वयोमर्यादा, परीक्षा पद्धत, शुल्क, अर्जाची तारीख आणि शारीरिक चाचणीचे अंतिम निकष अधिकृत जाहिरातीत निश्चित केले जातील.

अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध झाल्यानंतरच अंतिम पात्रता तपासून अर्ज करावा.

निष्कर्ष

नागपूर महानगरपालिकेच्या अग्निशमन विभागातील ३५० पदांची भरती ही नागपूर आणि विदर्भातील सरकारी नोकरीची तयारी करणाऱ्या युवकांसाठी महत्त्वाची संधी ठरू शकते. यामध्ये मोठ्या संख्येने अग्निशामक पदांचा समावेश असल्यामुळे १०वी उत्तीर्ण आणि आवश्यक अग्निशमन प्रशिक्षण पूर्ण केलेल्या उमेदवारांना विशेष संधी मिळण्याची शक्यता आहे.

शारीरिक पात्रता, प्रशिक्षण आणि इतर आवश्यक अटी पूर्ण करणाऱ्या उमेदवारांनी भरतीची अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध होण्यापूर्वीच आपली तयारी सुरू ठेवावी. अर्ज प्रक्रिया सुरू झाल्यानंतर अंतिम नियम आणि पात्रता तपासूनच अर्ज करणे महत्त्वाचे आहे.